Select Page

Sabahattin Ali – Kuyucaklı Yusuf

Sabahattin Ali – Kuyucaklı Yusuf

Sabahattin Ali ’nin Kuyucaklı Yusuf romanı geçtiğimiz ‘’Ayın En Çok Satan Kitapları Listesi’’nde yine ilk 10 içerisinde yerini aldı. 1937 yılında yayımlanan bir romanın günümüzde hala bu kadar ilgiyle okunuyor olabilmesi gerçekten çok dikkat çekici.

kuyucakli yusuf

Sabahattin Ali ’nin ilk Romanı Kuyucaklı Yusuf

Kuyucaklı Yusuf Sabahattin Ali’nin ilk romanıdır. Önceleri daha çok şiir ve öykü yazarlığı yapan yazarın romana geçiş hikâyesi hayli ilginçtir.

Yazar hayranı olduğu Nazım Hikmet’i sık sık ‘Resimli Ay’ dergisindeki yazıhanesinde ziyaret eder ve yazdıklarını heyecanla Nazım Hikmet’e okutur. Nazım bu son derece hevesli gençte ışık görür ve bir gün ona; ‘’Bırak artık bu şiir işçiliğini Sabahattin, romana yönel.’’der. O günden sonra bu konu Sabahattin’in kafasını çok meşgul eder.

1931-32 eğitim yılında yazar Konya’ya Almanca öğretmeni olarak sürgün gönderilir ve yazar Kuyucaklı Yusuf romanını burada yazmaya başlar.

Kuyucaklı Yusuf Romanı Hakkında

Kuyucaklı Yusuf romanı ezilen tarla işçisi ve köylüyü, parası ile iş bitiren eşrafı ele alması ve Anadolu’daki bozuk toplumsal düzene yönelik eleştirileri bakımından Türk edebiyatında öncü bir role sahiptir. Bu romanda o zamana kadar değinilmemiş konular, ifade edilmemiş kırsal kesim sorunları ele alınarak içeriden bakan bir gözle irdelenmiştir.

Sabahattin Ali bu eseri kaleme aldığı dönemde Türk romancılığında bir batılılaşma akımı hakimdir. Bu bakımdan ele alınan konu itibari ile köy edebiyatı adına emekleme dönemidir. Okuyucu bakış açısıyla romanın kurgusu ve olayların örgüsü bakımından bazı noktaların eksik kalmış olması ya da tam olarak beklentilere cevap verememesi bu duruma bağlanabilir. Diğer yandan Kuyucaklı Yusuf romanı en başta 3 cilt olarak planlanmıştır ancak yazarın acımasız bir şekilde hayattan koparılması hem yazarın ömrünü hem de bu eseri yarım bırakmıştır.

Köy Edebiyatı

Sabahattin Ali özellikle bu eseri ile 1950’li yıllarda yaygınlaşmaya başlayan köy edebiyatına yönelişte Yaşar Kemal ve Kemal Tahir gibi yazarlara rol model olmuştur. Belki de kendisini hiçbir yere ait hissedemeyen, hiç kimse ile uyuşamayan Yusuf karakteri Oğuz Atay’a Tutunamayanlar’ı da yazdırmış olabilir.

Roman 1903 yılında Aydın’ın Nazilli ilçesine bağlı Kuyucak köyünde eşkıyaların bastığı bir evde işlenen cinayet ile başlar. Cinayete kurban gidenler Yusuf’un annesi ve babasıdır. Cinayeti araştırmak için olay yerine gelen Kaymakam Yusuf’un yaşına göre oldukça olgun bulduğu metanetinden çok etkilenir ve onu koruması altına alır.

kuyucakli yusuf 1

Kaymakamın asla ruhsal olarak bütünleşemediği bir eşi ve bir de kızı vardır. Zaten kendi ifadesi ile Anadolu’da müzmin bir evlenme hastalığı vardır ve kendisi de bu illete yakalanmıştır.

sabahattin ali

sbahattin ali 1

sabahattin ali 2

Yusuf kaymakam ve ailesi ile birlikte görev yeri olan Edremit’e gider. O zaman Yusuf henüz 10 yaşındadır. Yusuf zaman içerisinde yaşadığı yere de sosyal hayata da bir türlü uyum gösteremez. İçinde hep bir eksik kalmışlık ve yapması gereken ama hali hazırda yaptıkları ile alakası olmayan bir şeylerin varlığını hisseder. Ama bunların ne olduğunu da bir türlü çözemez.

kuyucakli yusuf 2

Zamanla kaymakamın kızı Muazzez’e karşı içerisinde farklı hisler oluşmaya başlar. Kimi roman eleştirmenlerine göre Yusuf ile Muazzez’in aşkı son derece romantiktir ve gelmiş geçmiş en iyi kurgulanmış aşk hikâyesidir.  Ama bana göre bu durum biraz daha fazlasıdır; zira bana göre güçsüz iki kişinin alışkanlığıyla ve köylü saflığını kaybetmeyen Yusuf’un sosyal hayata dirençli bir şekilde uyum göstermemesi sonucunda mecburen ortaya çıkan bir durumdur. Bunun öyle mi yoksa böyle mi olduğuna siz eseri okuduğunuzda kendiniz daha iyi karar verirsiniz.

kuyucakli yusuf 3

Ev kızı Muazzez

Kuyucaklı Yusuf’un Felsefesi

Sabahattin Ali tıpkı öykülerinde olduğu gibi bu ilk romanında da yine Anadolu’yu anlatmıştır. Romanın ana karakteri Yusuf ve onun kaymakamın kızına olan aşkı ana konu gibi görünse de esas olarak romanda sosyal meselelere parmak basılmış, bu konular siyasi hatta felsefi bir bakış açısı ile ele alınmıştır.

sabahattin ali 3

Bizi bize en iyi anlatan yazar bu konuları ele alırken o kadar realisttir ki, okurken adeta olan bitene şahitlik eden okuyucu ‘’yok artık bu kadar da olmaz ki’’, derken yazar satırların arasından okuyucuya; ‘’daha bu ne ki’’ diye seslenir. Bunu yaparken de okuyucuya yaranmak gibi bir derdi asla yoktur. Olayları anlatırken gözünüze gözünüze sokar, yeri gelir insanlığınızdan tiksindirir.

Bir yalnızlık ancak bu kadar güzel ifade edilebilir belki de…

kuyucakli yusuf

kuyucakli yusuf 4

Romanda olayların örgüsünün ve yaşanan dramların ötesine geçen bir diğer güzellik de betimlemelerin muhteşemliğidir. Doğa tasvirleri o kadar gerçekçi ele alınmıştır ki oturup o manzarayı izliyormuşsunuz hissine kapılabilirsiniz. Yazarın doğa tasvirleri kadar başarılı olduğu, belki de bir adım daha öne geçtiği diğer bir konu da kişilik ve ruh durumu analizleridir. Sanırım yazarın büyüklüğü de buradan gelmektedir. Karakter tahlilleri o kadar başarılıdır ki; okuyucu romanın kahramanları ile adeta empati yaparken bulur kendini.

kuyucakli yusuf 5

Yazarın eserlerinin 80 yıl sonra bile bu kadar çok okunuyor olmasındaki hikmet de buradadır belkide. Aynen Kürk Mantolu Madonna, İçimizdeki Şeytan, Sırça Köşk ve diğerlerinde olduğu gibi…

Sabahattin Ali hem sevenleri ve kendi hayatı için hem de Türk Edebiyatı için çok erken bir kayıptır…

About The Author

jasmin

Okumayı, araştırıp öğrenmeyi seven bir kişi olarak;''Bildiğini bildirmek!'' sorumluluğundan hareketle, hayatla ilgili tecrübelerimden edindiğim birikimi insanlarla paylaşmaktan mutluluk duyuyorum. Hayatta maddi olan bir şey paylaşıldığında, bir taraf artarken diğer taraf eksilir. Oysa ki, ''bilgi paylaşıldıkça artar''.

4 Comments

  1. Hanife

    Tesadüf bende kuyucaklı yusuf’u okuyorum son sayfalarına geldim. Çok güzel bir kitap. Şimdi Yılmaz okula götürürdü ben de okuyayım diye. Kürk mantolu kadını da buldum okudum. Senin verdiğin içimizdeki şeytanı da okudum. Sana çok teşekkür ederim. Sabahattin Ali’ye yönlendirdiğin için ?

    Yanıtla
    • jasmin

      Sabahattin Ali gibi değerli bir isime hakettiği ilgiyi gösterdiğiniz için asıl ben teşekkür ederim.

      Yanıtla
  2. Aysel

    Cok begendim tesekkurker

    Yanıtla
    • jasmin

      Gösterdiğiniz alakadan dolayı biz teşekkür ederiz.

      Yanıtla

Leave a reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir